Ăn chơi 

Đường thủy nội địa Hà Nội: Món ngon … để nguội

Rate this post

Nhưng đến nay, các tuyến ĐTNĐ vận chuyển hành khách, liên kết logistics, du lịch… hầu như vẫn bị bỏ ngỏ, chủ yếu chỉ dùng để vận chuyển vật liệu xây dựng.

Du lịch nước trên sông Hong.  Ảnh: Trần Dũng
Du lịch sông nước sông Hồng. Ảnh: Trần Dũng

Vẫn ở mức tiềm năng

Vận tải ĐTNĐ qua thực tế tính toán, khoa học đã cho thấy có nhiều ưu điểm vượt trội so với đường bộ và đường sắt. Vì chi phí vận chuyển chỉ bằng khoảng 1/4 so với vận tải đường bộ và khoảng 1/2 so với đường sắt.

Hà Nội có 7 con sông lớn chảy qua với tổng chiều dài 556km. Trong đó có hệ thống sông lớn, kết nối rộng khắp như: sông Hồng, sông Đuống, sông Đà, sông Cầu… đặc biệt là sông Hồng, đoạn qua địa bàn Thủ đô dài 163km. Các con sông này đã được quy hoạch và kết nối, góp phần hình thành mạng lưới ĐTNĐ quốc gia, có khả năng đến mọi miền đất nước. Vì vậy, Hà Nội có điều kiện rất thuận lợi để kết nối với các tỉnh, thành phố phía Bắc bằng ĐTNĐ, cũng như kết nối với các cửa ngõ đường thủy quốc tế bằng đường biển qua Hải Phòng và Quảng Ninh.

Sở dĩ vận tải ĐTNĐ có chi phí thấp là do khối lượng vận chuyển lớn và khả năng vận chuyển nhiều loại hàng hóa cùng một lúc; ít ảnh hưởng đến môi trường; Tuyến đường thông thoáng, ít khi xảy ra tắc đường, giảm thiểu chi phí. Tuy nhiên, cần nhìn nhận rõ rằng ĐTNĐ có một số nhược điểm cố hữu như phụ thuộc vào yếu tố thời tiết; tốc độ, thời gian vận chuyển không nhanh như các loại hình khác; linh hoạt, tiếp cận không thuận tiện bằng giao thông đường bộ.

Đồ án Quy hoạch kết cấu hạ tầng ĐTNĐ giai đoạn 2021 – 2030, tầm nhìn đến năm 2050 đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt (tại Quyết định số 1829 / QĐ – TTg ngày 31/10/2021) đã xác định 4 hành lang GTVT chính của vùng Bắc Bộ. . Trong đó, có 3 hành lang đi qua Hà Nội gồm: Quảng Ninh – Hải Phòng – Hà Nội; Hà Nội – Nam Định – Ninh Bình; Hà Nội – Việt Trì – Lào Cai.

Vùng đồng bằng sông Hồng được quy hoạch phát triển 15 cụm cảng hàng hóa chính. Riêng Hà Nội có 5 cụm gồm 1 cụm cảng trung tâm và 4 cụm cảng phân bố theo các hướng Đông – Tây – Nam – Bắc; đáp ứng cỡ tàu cá từ 1.000 đến 3.000 tấn. Ngoài ra, khu vực phía Bắc cũng được quy hoạch 9 cụm cảng hành khách chính; Hà Nội có 1 cụm trên các tuyến sông Hồng, Đuống, Cống, Đáy, công suất đến năm 2030 là 1.100.000 lượt khách / năm.

Theo quy hoạch trên, Hà Nội có vai trò rất quan trọng trong tổng thể mạng lưới giao thông ĐTNĐ quốc gia nói chung cũng như khu vực phía Bắc và Đồng bằng sông Hồng nói riêng. Bên cạnh đó, dọc theo tuyến sông của thành phố còn có nhiều di tích, lịch sử văn hóa, hệ thống làng nghề cổ. Đây là điều kiện cơ bản để thành phố khai thác du lịch, giao thương dọc các tuyến sông.

Nhưng hiện nay, việc đầu tư phát triển giao thông ĐTNĐ của Thủ đô nói riêng và vùng Đồng bằng sông Hồng nói chung còn nhiều tồn tại, hạn chế. Hệ thống cảng ĐTNĐ trong nhiều thập kỷ không được tăng cường, nâng cấp; phương tiện ĐTNĐ lạc hậu; việc đầu tư cải tạo kênh, tuyến còn chậm và manh mún.

Điều này dẫn đến khối lượng vận tải ĐTNĐ chiếm tỷ trọng rất thấp trong cơ cấu vận tải, chủ yếu là vận chuyển vật liệu xây dựng; vận tải hành khách và du lịch dọc các tuyến sông mở. Trong khi đường bộ ngày càng khó khăn do quá tải, vai trò của đường sắt khá mờ nhạt thì ĐTNĐ chưa được khai thác hiệu quả, chẳng khác nào “món ngon phải để nguội” do thiếu thiết bị.

Giao thông đường thủy trên địa điểm bàn Hà Nội thất.  Ảnh: Vũ Khoa
Vận chuyển đường thủy tại Hà Nội. Ảnh: Vũ Khoa

Cần quan tâm thực tế

Một trong những nguyên nhân chính khiến ĐTNĐ của Hà Nội bị tụt hậu trong thời gian qua là do chưa được quan tâm đúng mức, chưa có sự chung tay kiến ​​tạo mạnh mẽ. Do đó, hạ tầng kết nối ĐTNĐ với mạng lưới đường bộ chưa đồng bộ, thiếu tính liên kết; Vai trò của ĐTNĐ trong hệ thống logistics gần bằng 0, mặc dù nó là yếu tố quan trọng để ngành dịch vụ này giảm chi phí và tăng chất lượng.

Cơ sở hạ tầng ĐTNĐ gần như bị lãng quên khi đầu tư một số hạng mục đường. Một số tuyến sông đang gặp hạn chế về tĩnh không do một đoạn cầu. Nhiều bến cảng chao đảo vì đường nối hư hỏng, nhỏ hẹp, không đáp ứng được lưu lượng người qua lại. Mặt khác, cơ chế, chính sách khuyến khích đầu tư kết cấu hạ tầng ĐTNĐ chưa theo kịp thực tế, chưa thu hút được các nhà đầu tư, khiến tình trạng lạc hậu ngày càng trì trệ, kéo dài.

Vai trò của ĐTNĐ đã được Chính phủ đánh giá đúng mức thông qua Quy hoạch kết cấu hạ tầng đường thủy nội địa giai đoạn 2021 – 2030, tầm nhìn đến năm 2050. ĐTNĐ không chỉ là một hệ thống song hành hữu hiệu nhằm giảm áp lực của mạng lưới đường bộ đang quá tải mà còn cũng là kênh vận tải giúp giảm giá thành và nâng cao năng lực cạnh tranh, là lĩnh vực có khả năng thu hút vốn đầu tư rất lớn. Đối với Hà Nội, nó còn giúp thúc đẩy khai thác hiệu quả tiềm năng du lịch, nâng cao giá trị quỹ đất dọc hai bên các tuyến sông.

Hà Nội cần quan tâm hơn nữa, có hàng loạt giải pháp nhanh, mạnh để từng bước phát triển ĐTNĐ. Trước hết, khẩn trương hoàn thiện và cụ thể hóa quy hoạch kết cấu hạ tầng ĐTNĐ trên địa bàn TP. Đồng thời, rà soát, điều chỉnh quy hoạch tổng thể xây dựng Thủ đô, các quy hoạch liên quan đang triển khai, đảm bảo đồng bộ với quy hoạch ĐTNĐ.

Quy hoạch chi tiết kết cấu hạ tầng ĐTNĐ phải đồng bộ, gắn kết chặt chẽ với quy hoạch đường bộ, đường sắt và các phương thức vận tải khác. Là cơ sở đầu tiên hình thành các đầu mối trung chuyển hàng hóa, logistics, kết nối các loại hình vận tải; mặt khác, liên kết hệ thống cảng nội địa với hệ thống cảng biển quốc tế.

Để phát triển ĐTNĐ cần phải có vốn đầu tư. Để thu hút đầu tư, bạn phải có một sản phẩm tốt để cung cấp. Hà Nội cần xây dựng các mô hình cảng ĐTNĐ kiểu mẫu; công khai quy hoạch chi tiết một số cảng lớn; khai thác thí điểm vận tải hành khách và du lịch bằng ĐTNĐ trên các tuyến sông, đặc biệt là sông Hồng … để thu hút các nhà đầu tư đạt hiệu quả thiết thực.

Ngoài ra, thành phố cần ưu tiên bố trí nguồn lực để nâng cấp kết cấu hạ tầng giao thông ĐTNĐ như cải tạo kênh mương; để đảm bảo điều hướng tĩnh và không bị cản trở; tăng cường kết nối giao thông giữa đường thủy và đường bộ. Tăng cường phân cấp, quản lý để các địa phương chủ động thực hiện quản lý, đầu tư theo quy hoạch.

Hiện Hà Nội còn dư địa rất lớn để khai thác lợi ích của giao thông trên các tuyến ĐTNĐ; Đất ven sông còn có nhiều, điều kiện vô cùng thuận lợi. Thành phố chỉ cần rà soát, hoàn thiện cơ chế, chính sách khuyến khích đầu tư vào ĐTNĐ cho phù hợp với thực tế, chắc chắn sẽ biến lĩnh vực này thành thỏi nam châm hút vốn xã hội.

Hà Nội phải đi trước và làm tốt công tác phối hợp với Bộ GTVT, Bộ NN & PTNT để đồng bộ quy hoạch ĐTNĐ với quy hoạch đê điều, chống lũ trên các tuyến sông do Trung ương quản lý. Sau khi thành phố đạt được thỏa thuận với các bộ, ngành liên quan, việc kêu gọi đầu tư sẽ hấp dẫn và thuận lợi hơn rất nhiều.

Bài viết liên quan

Leave a Comment